Jinekolojik Muayene
Jinekolojik muayene, kadın sağlığıyla ilgili şikâyetlerin değerlendirilmesi ve rutin kontrollerin yapılması amacıyla gerçekleştirilir. Adet düzensizliği, kasık ağrısı, vajinal akıntı veya gebelik şüphesi gibi bir nedenle muayeneye gelebileceğiniz gibi herhangi bir şikâyetiniz olmadan kontrol amacıyla da kadın doğum uzmanına başvurabilirsiniz.
İlk kez muayene olacak kadınların endişeli veya çekingen hissetmesi oldukça normaldir. Muayenede ne yapılacağını bilmemek bu kaygıyı artırabilir. Oysa her başvuruda aynı işlemler uygulanmaz. Öncelikle yaşadığınız durum konuşulur, ardından gerekli görülürse muayene veya ultrason yapılır.
Jinekolojik Muayene Hangi Durumlarda Yapılır?
Kadın doğum uzmanına başvurmak için şikâyetin çok ilerlemesini beklemek gerekmez. Vücudunuzda daha önce olmayan veya tekrar eden bir değişiklik fark ettiğinizde kontrol randevusu alabilirsiniz.
Jinekolojik muayeneye en sık şu nedenlerle başvurulur:
- Adet gecikmesi veya adet düzensizliği
- Normalden yoğun ya da uzun süren kanama
- Adet dönemi dışında görülen lekelenme
- Kasık ve alt karın ağrısı
- Vajinal akıntı, kötü koku, yanma veya kaşıntı
- Cinsel ilişki sırasında ağrı
- Cinsel ilişki sonrasında kanama
- Genital bölgede siğil, yara veya şişlik
- Gebelik şüphesi
- Yumurtalık kisti veya miyom takibi
- Doğum kontrol yöntemi seçimi
- Smear ve HPV testi
- Menopoz döneminde ortaya çıkan kanama veya diğer şikâyetler
Bu belirtilerden birinin bulunması mutlaka ciddi bir hastalık olduğu anlamına gelmez. Ancak sorunun nedenini yalnızca belirtilere bakarak anlamak her zaman mümkün değildir. Özellikle uzun süren veya tekrarlayan şikâyetlerin değerlendirilmesi gerekir.
Muayeneden Önce Neler Konuşulur?
Görüşmenin ilk bölümünde geliş nedeniniz ve yaşadığınız belirtiler konuşulur. Şikâyetin ne zaman başladığı, adet düzeniniz, son adet tarihiniz, kullandığınız ilaçlar ve daha önce geçirdiğiniz hastalıklar sorulabilir.
Doktorunuz ayrıca önceki gebelikleriniz, ameliyatlarınız veya kullandığınız doğum kontrol yöntemleri hakkında bilgi isteyebilir. Verdiğiniz bilgiler hangi muayene ve testlerin gerekli olduğunun anlaşılmasına yardımcı olur.
Anlatmakta zorlandığınız veya özel olduğunu düşündüğünüz bir konu varsa bunu kendi cümlelerinizle ifade edebilirsiniz. Jinekolojik şikâyetlerde eksik bilgi verilmesi, durumun değerlendirilmesini zorlaştırabilir.
Jinekolojik Muayene Nasıl Yapılır?
Muayenenin nasıl yapılacağı yaşınıza, şikâyetinize ve cinsel yaşam durumunuza göre değişebilir. Her hastaya otomatik olarak vajinal muayene yapılmaz.
Dış genital bölgede yanma, kaşıntı, siğil veya benzeri bir değişiklik varsa öncelikle dıştan değerlendirme yapılabilir. Vajinal muayene gerektiğinde spekulum adı verilen bir muayene aleti kullanılarak vajina ve rahim ağzı incelenebilir. Gerekli durumlarda aynı sırada smear testi veya vajinal örnek alınabilir.
Elle yapılan muayenede rahim ve yumurtalıkların bulunduğu bölge değerlendirilir. Kist, miyom veya ağrıya neden olabilecek bir durumdan şüphelenilirse ultrason istenebilir.
Bütün bu aşamaların her muayenede uygulanması gerekmez. Hangi değerlendirmenin yapılacağı, başvuru nedenine göre belirlenir.
Ultrason Muayenesi Nasıl Yapılır?
Jinekolojik ultrason, rahim ve yumurtalıkların değerlendirilmesinde sık kullanılır. Ultrason karın üzerinden veya vajinal yoldan yapılabilir.
Karından yapılan ultrasonda görüntünün daha net olabilmesi için mesanenin dolu olması istenebilir. Vajinal ultrasonda ise ince bir ultrason probu kullanılır ve çoğunlukla mesanenin boş olması tercih edilir.
Vajinal ultrason her hasta için uygun olmayabilir. Cinsel yaşamı olmayan kadınlarda genellikle karından ultrason değerlendirmesi tercih edilir. Hangi yöntemin kullanılacağı muayene öncesinde açıklanır.
Jinekolojik Muayene Ağrılı mıdır?
Muayene sırasında hafif bir baskı veya kısa süreli rahatsızlık hissedilebilir. Ancak belirgin bir ağrı yaşarsanız bunu muayeneyi yapan doktora söylemeniz gerekir. Muayene esnasında kendinizi kasmanız rahatsızlık hissini artırabilir.
Daha önce ağrılı bir muayene deneyimi yaşadıysanız veya muayeneyle ilgili yoğun kaygınız varsa bunu başlangıçta belirtmeniz faydalı olur. Ne yapılacağını önceden bilmek ve muayenenin aşamalarını takip etmek daha rahat hissetmenize yardımcı olabilir.
Bakirelerde Jinekolojik Muayene Yapılır mı?
Cinsel yaşamı olmayan kadınlar da adet düzensizliği, kasık ağrısı, akıntı veya diğer şikâyetler nedeniyle kadın doğum uzmanına başvurabilir.
Bu durumda değerlendirme genellikle dıştan muayene ve karından ultrason ile yapılır. Vajinal muayene gerekip gerekmediğine şikâyetin türüne göre karar verilir ve uygulanacak yöntem hakkında önceden bilgi verilir.
Adetliyken Jinekolojik Muayene Olunur mu?
Adet döneminde muayene yapılabilir. Özellikle yoğun kanama, şiddetli ağrı veya beklenmedik bir kanama nedeniyle başvuruyorsanız adetinizin bitmesini beklemeniz gerekmez.
Rutin kontrol veya smear testi planlanıyorsa kanamanın olmadığı bir gün tercih edilebilir. Randevunun ertelenip ertelenmeyeceğinden emin değilseniz gelmeden önce bilgi alabilirsiniz.
Muayeneden Önce Hazırlık Gerekir mi?
Genel bir jinekolojik muayene için özel bir hazırlık yapılması gerekmez. Son adet tarihinizi bilmeniz ve düzenli kullandığınız ilaçları not etmeniz yeterli olabilir.
Smear testi veya vajinal örnek alınması planlanıyorsa test öncesinde dikkat edilmesi gereken bazı noktalar bulunabilir. Randevu alırken hangi amaçla geleceğinizi belirtmeniz, gerekli hazırlık konusunda doğru bilgi almanızı sağlar.
Vajinal duş veya parfümlü genital temizlik ürünleri kullanmak muayeneden önce gerekli değildir. Bu ürünler vajinanın doğal dengesini bozabilir ve mevcut belirtileri değiştirebilir.
Muayene Sonrasında Ne Olur?
Muayene ve ultrason bulguları doktor tarafından değerlendirilir. Tanı koymak için bazen kan testi, idrar testi, smear, HPV testi veya farklı bir inceleme gerekebilir.
Her şikâyetin ardından ilaç başlanması gerekmez. Örneğin vajinal akıntının nedeni enfeksiyon olabileceği gibi normal fizyolojik değişiklikler de olabilir. Tedaviye muayene ve gerekli testlerden sonra karar verilmesi daha doğrudur.
Hangi Belirtiler Ertelenmemelidir?
Bazı durumlarda rutin randevu beklemek yerine daha kısa sürede sağlık kuruluşuna başvurmak gerekir. Şiddetli kasık veya karın ağrısı, bayılma hissi, gebelik ihtimaliyle birlikte kanama, ateş, kötü kokulu yoğun akıntı ya da kontrol edilemeyen kanama varsa gecikmeden değerlendirme alınmalıdır.
Menopoz sonrasında ortaya çıkan vajinal kanama da az miktarda olsa bile kontrol edilmelidir.
Jinekolojik Muayene JineVita
Adet düzensizliği, kasık ağrısı, akıntı, gebelik şüphesi veya rutin kontrol amacıyla JineVita’dan jinekolojik muayene randevusu alabilirsiniz. Randevu öncesinde yaşadığınız şikâyeti kısaca belirtmeniz yeterlidir.
Jinekolojik muayene ne kadar sürer?
Görüşme ve muayene süresi başvuru nedenine göre değişir. Ultrason veya ek değerlendirme gerektiğinde süre uzayabilir.
İlk muayenede vajinal muayene şart mı?
Hayır. Muayene şekli yaşa, şikâyete ve cinsel yaşam durumuna göre belirlenir. Her başvuruda vajinal muayene yapılması gerekmez.
Jinekolojik muayenede ultrason yapılır mı?
Şikâyetin değerlendirilmesi için gerekli görülürse karından veya vajinal yoldan ultrason yapılabilir.
Muayene için adetimin bitmesini beklemeli miyim?
Rutin kontrol için kanamanın bitmesi tercih edilebilir. Ancak yoğun kanama, şiddetli ağrı veya acil bir şikâyet varsa adetinizin bitmesini beklemeyin.
Jinekolojik muayeneye aç mı gidilir?
Genel jinekolojik muayene için aç olmanız gerekmez. Farklı bir test veya işlem planlandıysa önceden ayrıca bilgi verilir.